Πέτρα, μολύβι, ψαλίδι, χαρτί!

Δημοσιεύτηκε: Παρασκευή, 01 Φεβρουαρίου 2013 11:00

Γράφει η Κωνσταντίνα Μπαλάσκα, Χημικός

 

 Σίγουρα όλοι θυμόμαστε αυτό το πολύ παλιό παιχνίδι. Αυτή τη τυχαία μονομαχία που το κάθε υλικό, ανάλογα με τις ιδιότητες του, νικάει ή χάνει από κάποιο από τα άλλα τρία. Το χαρτί τυλίγει την πέτρα και χρίζεται νικητής, ενώ κόβεται από το ψαλίδι και γράφεται από το μολύβι οπότε και είναι ο χαμένος της υπόθεσης. Η πέτρα πάλι χτυπάει το ψαλίδι και νικάει, ενώ αν θυμόμαστε καλά υπάρχουν και κάποιες ισοπαλίες.

 

Σε ό,τι αφορά τα λατομεία της Αττικής και την διαχείριση του ορυκτού πλούτου από την άλλη, σίγουρα δεν έχουμε ισοπαλίες. Στην προκειμένη, η πέτρα το μολύβι και το ψαλίδι νικούν κατά κράτος το χαρτί. Και όταν λέμε χαρτί εννοούμε προφανώς την πηγή προέλευσης του, τα δέντρα.

Τι θα βρει κανείς γύρω από ένα λατομείο?

Σίγουρα θα βρει πέτρα και μάρμαρο, θα βρει μόλυβδο και άλλα μέταλλα, από τα οποία και φτιάχνουμε ένα ψαλίδι. Αλλά δυστυχώς, δεν θα βρει δέντρα εκεί τριγύρω και αυτό γιατί, αποψιλώνονται οι συγκεκριμένες περιοχές για να μπορέσει να φτιαχτεί ένα λατομείο.

Τα προβλήματα που καταγράφονται στον τομέα των λατομείων την αρμοδιότητα των οποίων έχουν οι Διευθύνσεις Ανάπτυξης της Περιφέρειας Αττικής είναι τα εξής:

Η ανεξέλεγκτη δημιουργία λατομείων στην Αττική έχει σαν αποτέλεσμα τη δημιουργία χώρων εντελώς αποψιλωμένων, με επικίνδυνες κλίσεις και σαθρά εδάφη κάτι που βλέπουμε έντονα σε περιοχές γύρω από το όρος Αιγάλεω, τα Τουρκοβούνια και τον Υμηττό. Αυτά τα τοπία υποβαθμίζουν το φυσικό περιβάλλον και θα συνεχίζουν να το κάνουν αν δεν παρθούν μέτρα αποκατάστασης. Βέβαια, τα ανενεργά λατομεία διψούν και αυτά για μέτρα αποκατάστασης.

Ακόμα το δαιδαλώδες θεσμικό πλαίσιο έκδοσης αδειών εκμεταλλεύσεως δημόσιων-ιδιωτικών λατομείων δημιουργούν θέματα καθορισμού-αποχαρακτηρισμού λατομικών περιοχών. Τέλος, αν εξαιρέσουμε κάποιες λατομικές περιοχές στον Ασπρόπυργο και την Σαλαμίνα, τα υπόλοιπα δεν συγκεντρώνονται σε οριοθετημένες λατομικές ζώνες με αποτέλεσμα να τα βρίσκουμε σε αρχαιολογικούς χώρους, αναδασωτέες περιοχές και κοντά σε οικισμούς.

Οι προτάσεις της Περιφέρειας Αττικής έχουν να κάνουν με όλα τα παραπάνω που αναφέρθηκαν και ανοίγουν δρόμους για την εκμετάλλευση του ορυκτού πλούτου υπό συνθήκες βιώσιμης ανάπτυξης.

Πρώτο και κύριο είναι η διαμόρφωση των συνθηκών ώστε να εκσυγχρονιστεί η μεταλλευτική νομοθεσία και να επιταχύνονται έτσι οι διαδικασίες αδειοδότησης. Σχετικό με αυτό είναι και η αναδιοργάνωση των υπηρεσιών ελέγχου, ιδιαιτέρως των επιθεωρήσεων μεταλλείων. Έτσι, θα μπορέσουν να κλείσουν αυτά που δημιουργούν πρόβλημα και να μείνουν αυτά που κάνουν «τη σωστή δουλειά στο σωστό μέρος».

 

Κατά δεύτερον, η αναβάθμιση των Εθνικών Γεωλογικών Ινστιτούτων για την βελτίωση των γνώσεων σχετικά με τα κοιτάσματα ορυκτών, για τη εκπόνηση σχεδίων χρήσης γης και για την ανταλλαγή ορθών πρακτικών μεταξύ των κρατών-μελών της Ε.Ε. Σχετικό με αυτό και ωφέλιμο θα ήταν, η συνεργασία της εξορυκτικής βιομηχανίας με τα Ερευνητικά Ινστιτούτα και τα ΑΕΙ της χώρας για την ανάπτυξη και εφαρμογή κατάλληλων μεθόδων και συστημάτων περιβαλλοντικής προστασίας και διαχείρισης. Χρήσιμο θα ήταν, αν διαθέτονταν κονδύλια από το ΕΤΠΑ για εφαρμοσμένη έρευνα στην εξόρυξη και επεξεργασία πρώτων υλών.        

 

Κατά τρίτον και σημαντικότερο, το βιώσιμο κομμάτι της ανάπτυξης έχει άμεση σχέση με τον απόλυτο σεβασμό και αποκατάσταση του περιβάλλοντος. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί με τις εξορυκτικές δραστηριότητες που πραγματοποιούνται κοντά ή μέσα σε περιοχές «Natura 2000» και οι οποίες θα πρέπει να είναι συμβατές με το περιβάλλον. Από τα 80 ανενεργά λατομεία της Αττικής μόνο τα 25 έχουν αποκατασταθεί σε υπαίθρια θέατρα, αθλητικούς χώρους και πνεύμονες πρασίνου.

Τα λατομεία που ασχολούνται με ασβεστολιθικά υλικά και βρίσκονται σε οικιστικές περιοχές, θα μπορούν μεταφερθούν σε άλλες ελεγχόμενες λατομικές ζώνες, οι οποίες θα είναι πλήρως ελεγχόμενες και θα είναι υποχρεωτική η συστηματική αποκατάσταση του τοπίου.

 

Τα στατιστικά που θέλουν χαμένο της υπόθεσης να είναι το «χαρτί», ήρθε η ώρα να αλλάξουν όπως μας λέει η Περιφέρεια Αττικής.

 

Πηγή: http://www.patt.gov.gr/main/