Έξυπνες Πράσινες Πόλεις

Γράφει η Ελένη Κατσίμπρα
Γεωγράφος,M.Sc


 Οι αστικές περιοχές είναι η πηγή πολλών από τις σημερινές περιβαλλοντικές προκλήσεις -φυσικά- αφού πλέον τρεις στους τέσσερις Ευρωπαίους ζουν σε πόλεις και κωμοπόλεις. Η τοπική αυτοδιοίκηση και οι αρχές μπορούν να αναλάβουν τη δέσμευση και να εισάγουν την καινοτομία που απαιτείται για την αντιμετώπιση και επίλυση πολλών από αυτές τις προκλήσεις. Η προσπάθεια όλων για τη δημιουργία πράσινων πόλεων θα οδηγήσει, εκτός από τη βελτίωση του περιβάλλοντος, αλλά και σε μία καλύτερη ποιότητα ζωής, μιας και η μετακίνηση των ανθρώπων σε αγροτικούς χώρους είναι πλέον πολύ δύσκολη. Αντί, λοιπόν, να επιδιώκεται η μετακίνηση των πολιτών προς πιο φυσικές περιοχές, προτείνεται να μεταφερθεί η φύση στο αστικό περιβάλλον.

1. Βραβείο «πράσινες πόλεις»

Καθώς οι πόλεις γίνονται όλο και μεγαλύτερες, η Ε.Ε. καθιερώνει διαγωνισμό για την περισσότερο πράσινη πρωτεύουσα της Ευρώπης - και προτρέπει για βελτίωση της ποιότητας ζωής εκατομμυρίων κατοίκων. Αν η πόλη σας είναι ευχάριστη και πράσινη και προσφέρει ποιοτικό περιβάλλον διαβίωσης, τότε μπορεί να θέσει υποψηφιότητα στον πρώτο διαγωνισμό για την Πράσινη Πρωτεύουσα της Ευρώπης.

Το βραβείο –μία ιδέα που προήλθε από τις ίδιες τις πόλεις– θα επιβραβεύει κυρίως μακροπρόθεσμες, καινοτόμες περιβαλλοντικές λύσεις. Θα βαθμολογούνται οι χώροι πρασίνου, οι καθαρές συγκοινωνίες και η δημιουργική αντιμετώπιση της διαχείρισης αποβλήτων και της ηχορρύπανσης. Η ομάδα εμπειρογνωμόνων και η κριτική επιτροπή θα αξιολογούν επίσης την περιβαλλοντική πρόοδο που έχουν να επιδείξουν οι υποψήφιοι καθώς και τα μελλοντικά τους σχέδια.

Η πόλη που θα βραβεύεται κάθε χρόνο, δεδομένου ότι θα αποτελεί παράδειγμα πράσινης πόλης, θα μοιράζεται τις βέλτιστες πρακτικές της με άλλες ευρωπαϊκές πόλεις και θα αποτελεί πρότυπο περιβαλλοντικής έμπνευσης για όλη την Ευρώπη. Η διαδικασία υποβολής των υποψηφιοτήτων αφορά ευρωπαϊκές πόλεις που είναι μεγαλύτερες των 200.000 κατοίκων. Η πόλη που θα βραβεύεται κάθε χρόνο, εκτός από το βραβείο θα κερδίζει παγκόσμια φήμη χάρη στην οποία, θα προσελκύει αξιόλογους και ταλαντούχους κατοίκους, επισκέπτες και νέες επενδύσεις [1].

2. Διαδικασία επιλογής

Η επιλογή της πόλης που θα ανακηρυχθεί Πράσινη Πρωτεύουσα της Ευρώπης για το 2015 θα γίνει με βάση δώδεκα κριτήρια [2]:

  1. Συμβολή, σε τοπικό επίπεδο, στην παγκόσμια αλλαγή του κλίματος
  2. Τοπικά μέσα μεταφοράς
  3. Αστικοί χώροι πρασίνου με αειφόρο χρήση γης
  4. Φύση και βιοποικιλότητα
  5. Ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα σε τοπικό επίπεδο
  6. Ηχορρύπανση
  7. Παραγωγή και διαχείριση αποβλήτων
  8. Κατανάλωση νερού
  9. Επεξεργασία λυμάτων
  10. Οικολογική καινοτομία και αειφόρος απασχόληση
  11. Διαχείριση περιβάλλοντος από την τοπική αυτοδιοίκηση
  12. Ενεργειακή απόδοση

Με βάση αυτά τα δώδεκα κριτήρια, το Δίκτυο Πράσινων Πόλεων, που συγκροτήθηκε γι’ αυτό το λόγο τα ταξινόμησε στους παρακάτω τομείς [3]:

  1. Ατμοσφαιρικός αέρας
  2. Βιώσιμες μεταφορές
  3. Διατήρηση της φύσης και της βιοποικιλότητας
  4. Διαχείριση αποβλήτων
  5. Διαχείριση περιβάλλοντος
  6. Ενεργειακή απόδοση
  7. Επεξεργασία λυμάτων
  8. Επίπεδα θορύβου
  9. Κατανάλωση νερού
  10. Οικολογική καινοτομία & βιώσιμη απασχόληση
  11. Παγκόσμια κλιματική αλλαγή
  12. Πράσινες αστικές περιοχές

3. Τι πρέπει να έχει μια «πράσινη» πόλη

Σύμφωνα με την Παγκόσμια Διακήρυξη, μια «πράσινη» πόλη πρέπει να διαθέτει πεζοδρόμους μήκους πολλών χιλιομέτρων, οικολογικά πάρκα αναπτυγμένα εντός των αστικών κέντρων, βιολογικό καθαρισμό των αποβλήτων, κατασκευή μη ενεργοβόρων κτιρίων και χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

Τα στοιχεία που πρέπει να έχει μία πόλη και οι δράσεις που πρέπει να αναπτύξει προκειμένου να χαρακτηριστεί «πράσινη» διαφέρουν από χώρα σε χώρα και από ήπειρο σε ήπειρο. Τα προβλήματα και οι ανάγκες είναι διαφορετικές. Η πρωτεύουσα της Ισλανδίας, για παράδειγμα, κατέχει τα πρωτεία στην παγκόσμια λίστα των «πράσινων πόλεων». Η θέρμανση κι ο ηλεκτρισμός προέρχονται αποκλειστικά από ανανεώσιμες γεωθερμικές και υδροφόρες πηγές ενέργειας. Υπάρχουν όμως και πολλές άλλες που έχουν κάνει μεγάλα οικολογικά βήματα και έχουν βελτιώσει την ποιότητα ζωής των κατοίκων τους. Παρ’ ότι δεν είναι εύκολο πράγμα μία πόλη από τη μία στιγμή στην άλλη να μετατραπεί σε πράσινο παράδεισο, πολλές ευρωπαϊκές πόλεις, μεταξύ των οποίων και όσες ελληνικές συμμετέχουν στο Δίκτυο Ελληνικών Πράσινων Πόλεων έχουν θέσει υψηλούς στόχους για τα επόμενα χρόνια [4].

4. Οι πιο φιλικές προς το περιβάλλον, πόλεις της Ευρώπης

Μερικές από τις μεγαλύτερες πόλεις της Ευρώπης, λαμβάνουν οικολογικές πρωτοβουλίες που τις κάνουν διάσημες παγκοσμίως, ακόμη και με τη δυνατότητα οικολογικών επιλογών για τους ταξιδιώτες που τις επισκέπτονται, όπως «πράσινα» ξενοδοχεία και άλλες βιώσιμες και φιλικές προς το περιβάλλον επιλογές: από δωρεάν ενοικίαση ποδηλάτων, υβριδικά ταξί και βιολογικές αγορές μέχρι ανανεώσιμες ενεργειακές ζώνες μέσα στον αστικό ιστό.

Οι 10 ευρωπαϊκές πόλεις που βρίσκονται στις πρώτες θέσεις, όσον αφορά στις φιλικές προς το περιβάλλον πρακτικές τους, είναι οι εξής [5]:

  1. Άμστερνταμ, Ολλανδία
  2. Malmö, Σουηδία
  3. Hamburg, Γερμανία
  4. Zurich, Ελβετία
  5. Budapest, Ουγγαρία
  6. Reykjavik, Iσλανδία
  7. Riga, Λετονία
  8. Copenhagen, Δανία
  9. Nantes, Γαλλία
  10. Vitoria-Gasteiz, Ισπανία

5. Πόλεις του Δικτύου Ελληνικών Πράσινων Πόλεων

Την Ιδρυτική Διακήρυξη και το Καταστατικό του Δικτύου Ελληνικών Πράσινων Πόλεων (ΔΕΠΠ) αναμένεται να υπογράψει μέσα στο Δεκέμβριο ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης, Γιάννης Μπουτάρης, σύμφωνα με το ΑΜΠΕ.

Το δίκτυο έχει σκοπό την ευαισθητοποίηση των τοπικών αρχών γύρω από θέματα του περιβάλλοντος και στην ανταλλαγή γνώσεων και τεχνογνωσίας.

Η ιδέα για τη δημιουργία του Δικτύου Ελληνικών Πράσινων Πόλεων «γεννήθηκε» με αφορμή την υποψηφιότητα της Θεσσαλονίκης για «Πράσινη Πρωτεύουσα της Ευρώπης 2014» και την υπογραφή του «Συμφώνου των δημάρχων».

Μέχρι σήμερα, συμμετοχή στο πρόγραμμα έχουν δηλώσει έως τώρα οι δήμοι Βόλου, Θέρμης, Ιωαννιτών, Καλαμάτας, Κατερίνης, Κέρκυρας, Κομοτηνής και Τρικαίων, ενώ έχει απευθυνθεί ανοιχτή πρόσκληση σε όσους ΟΤΑ επιθυμούν να δραστηριοποιηθούν από κοινού σε θέματα περιβάλλοντος.

Το ΔΕΠΠ φιλοδοξεί να προσελκύσει επίσης Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις, Πανεπιστήμια, ινστιτούτα και άλλους οργανισμούς για την καλύτερη προώθηση των σκοπών του [6].


Πηγές :

1. http://ec.europa.eu/news/environment/080522_1_el.htm

2. http://ec.europa.eu/environment/europeangreencapital/...pdf

3. http://www.depp.gr/athens/

4. http://www.epirusonline.gr/articles/news/

5. http://www.clickatlife.gr/story/taksidi/

6. http://www.econews.gr/2012/11/02/

 

 

 

Αναζητήστε στην Οίκοpress

Βασίλης Τακτικός

Βασίλης Τακτικός - προσωπικός ιστότοπος

Επισκεφθείτε επίσης

 

bio trikala logo

ΑΜΚΕ Ερύμανθος

Social Activism

paratiritiriokp

solon

Ερύμανθος Κοινωφελής Εργασία

edo-mko

Επισκεφθείτε τα Blog Μας

TheBlogIconBlogger 

Πανελλήνιο Παρατηρητήριο

Βασίλης Τακτικός – Συγγράμματα για την Κοινωνική Οικονομία

Δημοσιογραφία Πολιτών

Συμμετοχική Δημοκρατία

Η Επανάσταση των Social Media

Πράσινες Πόλεις

Υδάτινοι Πόροι και Περιβάλλον

Διαδραστική Παιδεία μέσω της Τέχνης

Κοινωνικά Υποστηριζόμενη Γεωργία

Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας

Social Activism in the World

Κοινωνική Οικονομία

 

Συμπράττων φορέας

Περιφέρεια Αττικής